حسين مير حيدر
65
معارف گياهى ( فارسى )
پرولين « 1 » است . در هر صد گرم گوشت خام و دانهء واقع در داخل ميوهء گل ساعتى ، موارد زير وجود دارد : آب 75 گرم ، پروتئين 2 / 2 گرم ، چربى 7 / 0 گرم ، هيدراتهاى كربن بيشتر قند و نشاسته 21 گرم ، كلسيم 13 ميلىگرم ، فسفر 64 ميلى گرم ، آهن 6 / 1 ميلىگرم ، سديم 28 ميلىگرم ، پتاسيم 348 ميلىگرم ، ويتامين A 700 واحد بينالمللى ، تيامين « 2 » خيلى كم ، رايبوفلاوين « 3 » 13 / 0 ميلىگرم ، نياسين « 4 » 5 / 1 ميلى گرم و ويتامين C 30 ميلىگرم . خواص - كاربرد در برمه از ريشهء گل ساعتى به مقدار كم براى كشتن كرم معده مىخورند ، مقدار زياد آن سمّى است [ تئوبالد ] . در هند و چين ميوهء آن را مىخورند ولى ريشهء تازهاش را مخدّر و سمّى مىدانند . تجربه شده است كه خوردن جوشاندهء ريشهء تازهء آن يك سگ قوى را پس از 40 دقيقه هلاك كرده است [ پتلو ] . برگهاى آن داراى اسيد سيانيدريك ( HCN ) است ، بنابراين در مقدار زياد سمّى است [ گرشوف ] . از عصارهء برگهاى آن كه به نسبت نصف در يك حلال تهيه شده باشد ( نصف گياه نصف حلال ) در حدود 50 قطره ( 2 - 1 گرم ) در روز به عنوان آرامكننده دردهاى عصبى و رفع بىخوابى و ضعف اعصاب مىخورند . در فيليپين برگهاى له شدهء آن را براى التيام بر روى زخم مىگذارند [ كوئى زمبينگ ] . از تنطور الكلى يك پنجم آن ، يعنى يك واحد گياه را در 5 واحد الكل 60 درجه كه به مدت 3 - 2 روز خيس كرده باشند ؛ مقدار 50 - 30 قطره در روز ( هر 55 قطره حدود يك گرم وزن دارد ) تجويز مىشود . مصرف بايد با نظر و طبق تجويز پزشك براى بيمارى كه بيماريش در ارتباط با اين دارو باشد انجام گيرد زيرا سمّى است و مصرف در غير مورد يا زايد بر مقدار مجاز صحيح نيست و خطرناك است . طبق بررسىهايى كه اخيرا در مراكز تحقيقاتى به عمل آمده است ، گياه گل ساعتى
--> ( 1 ) . Proline ( 2 ) . Thiamine ( 3 ) . Ribo flavin ( 4 ) . Niacin